Dodaj ogłoszenie

CenyRolnicze
NOTOWANIA
22 kwietnia 2021, Czwartek.
Kursy walut: USD USD - 3.7885 EUR EUR - 4.5562 GBP GBP - 5.2655 DKK DKK - 0.6127
Archiwum
21.04.2021 MATIF: pszenica MAJ21 - 231,50 (+ 3,81%), kukurydza CZE21 - 229,00 (+ 1,33%), rzepak MAJ21 - 561,75 (+ 2,60%) [euro/tona] +++ +++ +++ 21.04.2021 13:05 DRÓB, cena tuszki w hurcie: 6,10 - 6,90 zł/kg, średnia: 6,39 zł/kg (na podstawie informacji z 12 ubojni) +++ +++ +++

Wytłoki z produkcji wina: czy dobre dla krowy?

Martyna Frątczak

Uboczne produkty rolne mogą stanowić tanie i wartościowe komponenty paszowe. W państwach przodujących w produkcji wina powszechnie dostępne są wytłoki z winogron. Czy mogą być przydatne w żywieniu krów mlecznych? Jak wpływają na ich wydajność i skład mleka?

 

Tanie i zrównoważone komponenty

W ostatnich latach rośnie zainteresowanie wykorzystywaniem ubocznych produktów rolnych w żywieniu zwierząt. Wynika to z ich zazwyczaj niskiej ceny i równocześnie wartościowego składu odżywczego.

Chociaż często, z różnych powodów, nie mają zastosowania w żywności dla ludzi, mogą stanowić świetny komponent paszowy dla zwierząt i zastępować droższe, standardowo wykorzystywane produkty.

Za wykorzystywaniem ubocznych produktów z przemysłu spożywczego w żywieniu zwierząt przemawiają również względy ekologii i ochrony środowiska. Do ich wytworzenia nie wykorzystuje się dodatkowej energii, nie zwiększają więc emisji gazów cieplarnianych.

Odpowiednie ich zagospodarowanie to krok w stronę zrównoważonego rolnictwa.

Ze względu na to, że przemysł mleczarski w bardzo dużym stopniu przyczynia się do emisji gazów cieplarnianych, wykorzystanie ubocznych produktów rolniczych może być szczególnie dobrym pomysłem w żywieniu krów mlecznych.

Australijska odpowiedź na suszę

Przeprowadzono już dziesiątki badań nad możliwością wykorzystania ubocznych produktów w żywieniu bydła. Szczególnym zainteresowaniem cieszą się produkty bogate w tłuszcz i garbniki roślinne – takie komponenty zmniejszają bowiem u zwierząt produkcję metanu, jednego z gazów cieplarnianych.

Z tych względów w jednym z najnowszych eksperymentów zespół badaczy z Australii przetestował przydatność wytłoków z winogron w żywieniu krów mlecznych. Mają one duży potencjał w państwie przodującym w produkcji wina i równocześnie walczącym z dotkliwymi okresami suszy.

Wytłoki z winogron to nic innego jak skórki, nasiona i łodygi pozostałe po wyciśnięciu owoców w czasie produkcji wina. Ich masa stanowi około 25% z całkowitej objętości winogron użytych w procesie.

Biorąc pod uwagę, że każdego roku na świecie powstaje około 27 mln ton wina, globalna produkcja wytłoków z winogron wynosi około 9 mln ton rocznie. W samej Australii powstaje rocznie 374 000 ton wytłoków z winogron. To ogromne ilości potencjalnie przydatnego komponentu paszowego.

W Australii krowy mleczne utrzymuje się głównie w systemie pastwiskowym, zapewniając im paszę uzupełniającą złożoną z różnych komponentów, głównie zbożowych.

Jednak w zdarzających się coraz częściej okresach suszy dostępność pastwisk drastycznie spada, a zboża stają się drogie lub zupełnie niedostępne.

W takich okolicznościach rolnicy bardzo chętnie mogą sięgać po alternatywę, jakimi są wytłoki z winogron.

Co zawierają wytłoki winne?

A co właściwie się w nim znajduje? Wytłoki zawierają bardzo duże stężenia ligniny, włókna, które nie jest fermentowane w żwaczu i w jelicie.

Oznacza to, że stężenie energii jest w nich dość niskie, a wartość odżywcza umiarkowana.

Mogą być jednak cenne w ograniczaniu produkcji metanu, mają bowiem również wysoką zawartość tłuszczu (5,2 do 185 g na kg suchej masy) oraz garbników roślinnych (6,9 do 139 g na kg suchej masy).

Stężenia poszczególnych składników w wytłokach wahają się w dość dużym stopniu i zależą od takich czynników jak odmiana i kolor winogron oraz różne procesy tłoczenia związane z produkcją określonych typów win czerwonych i białych.

Czerwone i białe wytłoki dla krów

Aby sprawdzić faktyczną przydatność wytłoków w żywieniu krów mlecznych, australijscy naukowcy postanowili zastąpić nimi częściowo w diecie zwierząt jedną z roślin pastwiskowych – życicę trwałą (Lolium perenne). Użyli zarówno wytłoków z winogron czerwonych, jak i białych, mogły się bowiem różnić swoim składem i działaniem.

W badaniu wykorzystali ponad 30 krów rasy holsztyńskiej we wczesnej laktacji, które podzielili na trzy grupy. Jedna z nich otrzymywała standardową paszę, zawierającą 15 kg suchej masy świeżo zebranej życicy oraz 5,2 kg mieszanki koncentratu.

Drugiej grupie zwierząt zaoferowano paszę, w której 5 kg suchej masy życicy zastąpiono 5 kg wytłoków z czerwonych winogron. Trzecia grupa otrzymała podobną paszę, tym razem jednak z wytłokami z białych winogron.

Eksperyment trwał 28 dni. Po okresie adaptacji do nowego rodzaju paszy (trwającym 14 dni) zwierzęta analizowano pod kątem wydajności mlecznej i produkcji metanu. Sprawdzano również skład mleka.

Nie działają pozytywnie na wydajność

Wyniki uzyskane w eksperymencie pokazały, że wytłoki z winogron nie są komponentem, który będzie stymulował wydajność mleczną zwierząt.

Średnia wydajność mleczna krów, którym podawano paszę z wytłokami z czerwonych lub białych winogron była mniejsza niż u zwierząt otrzymujących standardową paszę.

Uzyskiwano od nich średnio o 3 kg mniej mleka dziennie.

Dodatek wytłoków zmniejszał również produkcję tłuszczu mlecznego, białka i laktozy.

Zawartość tłuszczu mlecznego była najniższa u krów otrzymujących paszę z wytłokami z czerwonych winogron. Oba rodzaje wytłoków w podobnym stopniu obniżały zawartość białka w mleku. Rodzaj paszy nie wpływał w istotny statystycznie sposób na zawartość komórek somatycznych w mleku.

Porównanie niektórych parametrów z poszczególnych grup przedstawia tabela poniżej:

Parametr

Standardowa pasza

Pasza z wytłokami z czerwonych winogron

Pasza z wytłokami z białych winogron

Liczba krów w grupie

12

10

10

Produkcja mleka (kg/dzień)

29,1

26,9

26,0

% tłuszczu w mleku

1,22

1,05

1,11

% białka w mleku

0,90

0,81

0,79

% laktozy w mleku

1,48

1,34

1,32

Komórki somatyczne w mleku (log10)

1,65

2,02

1,68

Zmiany w masie ciała (kg/dzień)

0,78

0,30

0,67

 

Chociaż różnice wydają się nie być drastycznie, warto wziąć pod uwagę, że w eksperymencie zastosowano bardzo niewielki dodatek wytłoków. W przypadku wykorzystania większych ich objętości, straty związane z wydajnością mleczną mogą być bardzo odczuwalne.

Autorzy badania podkreślają jednak, że w warunkach suszy i braku dostępności innych komponentów, australijscy rolnicy mogą być zmuszeniu decydować się na taki kompromis.

Spadek produkcji metanu

Nie da się jednak ukryć, że wytłoki z winogron są komponentem doskonale redukującym ilość produkowanego przez zwierzęta metanu.

W przedstawionym eksperymencie krowy otrzymujące dietę z wytłokami z czerwonych lub białych winogron emitowały znacznie mniejsze ilości metanu i wykazywały znacznie mniejszą wydajność jego produkcji (tzn. liczbę g metanu wytworzonego z kg spożytej paszy).

Dane te przedstawia tabela poniżej:

Parametr

Standardowa pasza

Pasza z wytłokami z czerwonych winogron

Pasza z wytłokami z białych winogron

Liczba krów w grupie

11

10

10

Spożycie paszy (DMI, kg na dzień)

18,4

18,8

18,6

Emisja metanu (g na dzień)

383

326

326

 

W innych badaniach, w których zwierzętom zadawano w paszy większe objętości wytłoków z winogron, emisja metanu zmnieszana była nawet o 20%.

Naukowcy zbadali również wpływ dodatku wytłoków na parametry płynu żwaczowego. Wytłoki nie miały wpływu na jego pH, obniżały jednak w płynie stężenie amoniaku. Nie wpływały na ogólną zawartość lotnych kwasów tłuszczowych.

Co ciekawe jednak, pasza z wytłokami z czerwonych winogron wpływała na zawartość poszczególnych lotnych kwasów tłuszczowych w płynie żwaczowym oraz na liczebność populacji niektórych zasiedlających przedżołądek pierwotniaków. 

Opcja, jednak nie najlepsza

Podsumowując, wytłoki z winogron mogą być wykorzystywane w żywieniu krów mlecznych, ze względu jednak na niewielką zawartość energii, wpływają negatywnie na wydajność mleczną zwierząt.

Są komponentem przydatnym w sytuacjach kryzysowych, gdy jego lokalna dostępność i niska cena zrekompensują brak bardziej wartościowych produktów.

Badanie pokazuje jednak, że zainteresowanie wykorzystaniem produktów ubocznych w żywieniu zwierząt jest duże. Z pewnością doprowadzi to do odkrycia wielu nowych, ciekawych alternatyw.

 

Na podstawie:

Moate, Peter J., et al. "Effects of Feeding either Red or White Grape Marc on Milk Production and Methane Emissions from Early-Lactation Dairy Cows." Animals 10.6 (2020): 976.

Martyna Frątczak
Autor: Martyna Frątczak
Lekarz weterynarii Martyna Frątczak, absolwentka Wydziału Medycyny Weterynaryjnej i Nauk o Zwierzętach Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Zainteresowana szeregiem zagadnień związanych z medycyną zwierząt, ekologią i epidemiologią, którymi zajmuje się na co dzień również we własnej pracy naukowej.

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
Najnowsze artykuły autora:

Może zainteresuje Cię również:

Trwa kampania obrzydzania konsumentom wołowiny. Il

- Jesteśmy świadkami obrzydzania konsumentom wołowiny i mięs

Najczęstsze choroby cieląt i jak im zaradzić

Choroby cieląt powodują niemało kłopotów i strat finansowych

Rośnie pogłowie bydła w Polsce. Wzrost generuje „m

Według wstępnych danych Głównego Urzędu Statystycznego pogło